Biz burada 2022-ci il, XI siniflərin DİM tərəfindən keçirilən buraxılış imtahanlarının nəticələrininə müxtəlif aspektlərdən baxacayıq. Bu aspektlərə daxildir: hər bir fəndən təklif olunan testlərin və onların alt testlərinin (qapalı sualların əmələ qətirdiyi testlər, yazılı sualların əmələ gətirdiyi testlər və xüsusi hal kimı, riyaziyyatdan açıq kodlaşan sualların əmələ gətirdiyi alt testlər) cəm ballarının tezliklərinin paylanması, bu paylanmaların müxtəlif növ diaqramlarda müqayisəli şəkildə təqdimi. Bildiyiniz kimi, buraxılış imtahanlarının nəticələrinin (bir-birləri ilə qismən müqayısə edilməsi məqsədilə) ilkin çiy balları, 100-ballıq şkalaya qətirilir. Və nəticələr imtahan verənlərə və digər maraqlı tərəflərə məhz, bu şkalada elan edilir. Lakin, o da məlumdur ki, nəticələrin eyni bir şkalaya gətirilməsi və müxtəlif fənlərdən olan balların bu şkalada müqayisə olunması ilkin çiy balların qismən identik (prosentillərinin təxminən eyni olması) olmasını tələb edir. Bu isə bizim burxılış imtahanlarda heç də belə deyil. Ana dilindən imtahanların ilkin nəticələrində çiy balların paylanma tezlikləri qismən normal paylanmaya yaxın olduğu halda, ingilis dilində bu tezliklərin paylanması sağa, riyaziyyatdan olan nəticələrdə isə həddindən çox sağa sürüşmüş vəziyyətdədir. DİM tərəfində tətbiq edilən 100-ballıq şkalaya çevrilmə xətti çevrilmə olduğundan nəticələrin paylanma xüsusiyyətləri yeni şkalada da olduğu kimi qalmışdır. Hesabatda həm də hər üç fəndən 100 ballıq şkalada verilmiş imtahan nəticələrı beş müxtəlif kateqoriyaya (“Çox_pis”, “Pis”, “Orta”, “Yaxşı”, “Əla”) bölünərək, daha çox beynəlxalq qiymətləndirmələrdə qarşılaşdığımız və Lakert şkalalarının təhlillərində geniş istifadə olunan təqdimat növündən istifadə edilərək təhlillər aparılmışdır
setwd("~/Desktop/Bur-2022/Bur_22_11")
library(tidyverse)
library(readxl)
library(data.table)
library(scales)
library(purrr)
library(gridExtra)
library(waffle)
library(psych)
library(likert)
library(purrr)
library(vtable)
library(moments)
library(DT)
Biz, 2022-ci ildə XI siniflərin buraxılış imtahanlarının nəticələrini özündə əks etdirən iki müxtəlif formatda düzəltdiyimiz datalardan istifadə edəcəyik. Bunlardan biri- DF_ARX- uzununa, digəri isə DF_An_Riy_Xar- eninə düzəldilmiş datalardır. Bu iki datada eyni məlumatlar müxtəlif formatlarda verilmişdir. Bunlar üç fəndən aparılan buraxılış imtahanlarından (Ana dili, riyaziyyat və ingilis dili) bütöv testin və onların alt testlərin ümumimi nəticələridir.
Uzununa datada fənlər üzrə imtahan nəticələri alt-alta, eninə testdə isə yan-yana verilmişdir.
Məlumatların bu iki müxtəlif formatda verilməsi, müxtəlif statistik təhlillərin və təqdimat növlərinin tətbiqi tələblərindən irəli gəlir.
“id”- İmtahan verən şagirdin sıra nömrəsi, başqa sözlə, bizim üçün şagirdin identifikasiyası. Yəni, XI siniflərin buraxılış imtahanlarında iştirak edən hər bir şagirdə uyğun onun sıra nömrəsi vardır ki, biz ondan istifadə edərək bir kitabçadan istifadə olunaraq imtahan verən konkret şagirdi müəyyən edə bilərik.
“Bölgə”-şagirdin imtahan verdiyi bölgə;
“Məktəbi”- şagirdin oxuduğu məktəb;
“Cins”- şagirdin cinsi (burada “K”-kişi, “Q”-qadın kimi işarə edilmişdir);
“Bölmə”- şagird hansı bölmə üzrə imtahan verdiyini bildirir;
“Fənn”- şağirdin imtahan verdiyi fənnin adıdır;
“İmtahan verilən xarici dil”- şagir xarici dil kimi hansı fəndən imtahan vermişdir (Biz yalnız ingilis dilindən imtahan verən şagirdlərin nəticələrinə baxırıq);
“Variant”- şagir imtahanı hansı variant üzrə vermişdir;
“Cəm_T”- hər hansı bir fəndən tam test üzrə cəm bal;
“Cəm_T_100”- hər hansı bir fəndən tam test üzrə cəm balın 100-ballıq şkalaya çevrilməsindən alınan bal;
“Cəm_Q”- hər hansı bir fəndən qapalı suallar üzrə cəm bal;
“Cəm_Y”- hər hansı bir fəndən yazılı suallar üzrə cəm bal;
“A_Cəm”- eninə datada ana dilindən cəm bal;
“A_Cəm_100”- eninə datada ana dilindən cəm balın 100-ballıq şkalaya çevrilməsindən sonra alınan bal;
“A_Cəm_Q”- eninə datada ana dilindən qapalı suallar üzrə cəm bal;
“A_Cəm_Y”- eninə datada ana dilindən yazılı suallar üzrə cəm bal.
Riyaziyyata aid dəyişənlərdə “A”, “R”-lə, İngilis dilinə aid dəyişənlərdə “A”, “İ”-lə əvəz edilir.
## tibble [83,782 × 13] (S3: tbl_df/tbl/data.frame)
## $ id : num [1:83782] 101 149 202 228 236 244 289 292 301 309 ...
## $ Bölgə : chr [1:83782] "Bakı şəhəri" "Ağdaş rayonu" "Gəncə şəhəri" "Bakı şəhəri" ...
## $ Məktəbi : chr [1:83782] "45 saylı orta məktəb" "Şəhər orta məktəbi -M.İsayev adına" "28 saylı şəhər orta məktəbi" "222 saylı orta məktəb -F.Qədimov adına" ...
## $ Cins : chr [1:83782] "K" "K" "Q" "K" ...
## $ Bölmə : chr [1:83782] "Az" "Az" "Az" "Az" ...
## $ Fənn : chr [1:83782] "Ana dili" "Ana dili" "Ana dili" "Ana dili" ...
## $ Xar_dil : num [1:83782] 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 ...
## $ Variant : num [1:83782] 111201 111201 111201 111201 111201 ...
## $ Cəm_T : num [1:83782] 14 21 5 30 22 18 31 34 12 17 ...
## $ Cəm_T_100: num [1:83782] 31.8 47.7 11.4 68.2 50 ...
## $ Cəm_Q : num [1:83782] 6 11 5 14 12 10 17 19 7 9 ...
## $ Cəm_Y : num [1:83782] 8 10 0 16 10 8 14 15 5 8 ...
## $ Seviyye : chr [1:83782] "Pis" "Orta" "Çox_pis" "Yaxşı" ...
## tibble [83,782 × 13] (S3: tbl_df/tbl/data.frame)
## $ id : num [1:83782] 101 149 202 228 236 244 289 292 301 309 ...
## $ Bölgə : chr [1:83782] "Bakı şəhəri" "Ağdaş rayonu" "Gəncə şəhəri" "Bakı şəhəri" ...
## $ Məktəbi : chr [1:83782] "45 saylı orta məktəb" "Şəhər orta məktəbi -M.İsayev adına" "28 saylı şəhər orta məktəbi" "222 saylı orta məktəb -F.Qədimov adına" ...
## $ Cins : chr [1:83782] "K" "K" "Q" "K" ...
## $ Bölmə : chr [1:83782] "Az" "Az" "Az" "Az" ...
## $ Fənn : chr [1:83782] "Riyaziyyat" "Riyaziyyat" "Riyaziyyat" "Riyaziyyat" ...
## $ Xar_dil : num [1:83782] 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 ...
## $ Variant : num [1:83782] 111301 111301 111301 111301 111301 ...
## $ Cəm_T : num [1:83782] 2 5 1 10 14 1 34 35 5 4 ...
## $ Cəm_T_100: num [1:83782] 5.41 13.51 2.7 27.03 37.84 ...
## $ Cəm_Q : num [1:83782] 2 5 1 9 10 1 12 13 5 4 ...
## $ Cəm_Y : num [1:83782] 0 0 0 0 3 0 14 14 0 0 ...
## $ Seviyye : chr [1:83782] "Çox_pis" "Çox_pis" "Çox_pis" "Pis" ...
## tibble [72,105 × 13] (S3: tbl_df/tbl/data.frame)
## $ id : num [1:72105] 101 149 202 228 236 244 289 292 301 309 ...
## $ Bölgə : chr [1:72105] "Bakı şəhəri" "Ağdaş rayonu" "Gəncə şəhəri" "Bakı şəhəri" ...
## $ Məktəbi : chr [1:72105] "45 saylı orta məktəb" "Şəhər orta məktəbi -M.İsayev adına" "28 saylı şəhər orta məktəbi" "222 saylı orta məktəb -F.Qədimov adına" ...
## $ Cins : chr [1:72105] "K" "K" "Q" "K" ...
## $ Bölmə : chr [1:72105] "Az" "Az" "Az" "Az" ...
## $ Fənn : chr [1:72105] "Xarici dil" "Xarici dil" "Xarici dil" "Xarici dil" ...
## $ Xar_dil : chr [1:72105] "Ingilis" "Ingilis" "Ingilis" "Ingilis" ...
## $ Variant : num [1:72105] 111111 111111 111111 111111 111111 ...
## $ Cəm_T : num [1:72105] 11 15 7 10 23 11 35 33 6 7 ...
## $ Cəm_T_100: num [1:72105] 29.7 40.5 18.9 27 62.2 ...
## $ Cəm_Q : num [1:72105] 11 15 7 9 17 11 23 22 6 7 ...
## $ Cəm_Y : num [1:72105] 0 0 0 1 6 0 12 11 0 0 ...
## $ Seviyye : chr [1:72105] "Pis" "Orta" "Çox_pis" "Pis" ...
## tibble [239,669 × 13] (S3: tbl_df/tbl/data.frame)
## $ id : num [1:239669] 101 149 202 228 236 244 289 292 301 309 ...
## $ Bölgə : chr [1:239669] "Bakı şəhəri" "Ağdaş rayonu" "Gəncə şəhəri" "Bakı şəhəri" ...
## $ Məktəbi : chr [1:239669] "45 saylı orta məktəb" "Şəhər orta məktəbi -M.İsayev adına" "28 saylı şəhər orta məktəbi" "222 saylı orta məktəb -F.Qədimov adına" ...
## $ Cins : chr [1:239669] "K" "K" "Q" "K" ...
## $ Bölmə : chr [1:239669] "Az" "Az" "Az" "Az" ...
## $ Fənn : chr [1:239669] "Ana dili" "Ana dili" "Ana dili" "Ana dili" ...
## $ Xar_dil : chr [1:239669] "0" "0" "0" "0" ...
## $ Variant : num [1:239669] 111201 111201 111201 111201 111201 ...
## $ Cəm_T : num [1:239669] 14 21 5 30 22 18 31 34 12 17 ...
## $ Cəm_T_100: num [1:239669] 31.8 47.7 11.4 68.2 50 ...
## $ Cəm_Q : num [1:239669] 6 11 5 14 12 10 17 19 7 9 ...
## $ Cəm_Y : num [1:239669] 8 10 0 16 10 8 14 15 5 8 ...
## $ Seviyye : chr [1:239669] "Pis" "Orta" "Çox_pis" "Yaxşı" ...
## [1] 72105 22
## [1] "id" "Bölgə" "Məktəbi" "Cinsi" "Bölmə" "Fənn"
## [7] "Var_Ana" "A_Cəm" "A_Cəm_100" "A_Cəm_Q" "A_Cəm_Y" "R_Cəm"
## [13] "R_Cəm_100" "R_Cəm_Q" "R_Cəm_Y" "I_Cəm" "I_Cəm_100" "I_Cəm_Q"
## [19] "I_Cəm_Y" "Cəm" "Cəm_Q" "Cəm_Y"
## spc_tbl_ [72,105 × 22] (S3: spec_tbl_df/tbl_df/tbl/data.frame)
## $ id : num [1:72105] 101 149 202 228 236 244 289 292 301 309 ...
## $ Bölgə : chr [1:72105] "Bakı şəhəri" "Ağdaş rayonu" "Gəncə şəhəri" "Bakı şəhəri" ...
## $ Məktəbi : chr [1:72105] "45 saylı orta məktəb" "Şəhər orta məktəbi -M.İsayev adına" "28 saylı şəhər orta məktəbi" "222 saylı orta məktəb -F.Qədimov adına" ...
## $ Cinsi : chr [1:72105] "K" "K" "Q" "K" ...
## $ Bölmə : chr [1:72105] "Az" "Az" "Az" "Az" ...
## $ Fənn : chr [1:72105] "Ana dili" "Ana dili" "Ana dili" "Ana dili" ...
## $ Var_Ana : num [1:72105] 111201 111201 111201 111201 111201 ...
## $ A_Cəm : num [1:72105] 14 21 5 30 22 18 31 34 12 17 ...
## $ A_Cəm_100: num [1:72105] 31.8 47.7 11.4 68.2 50 ...
## $ A_Cəm_Q : num [1:72105] 6 11 5 14 12 10 17 19 7 9 ...
## $ A_Cəm_Y : num [1:72105] 8 10 0 16 10 8 14 15 5 8 ...
## $ R_Cəm : num [1:72105] 2 5 1 10 14 1 34 35 5 4 ...
## $ R_Cəm_100: num [1:72105] 5.41 13.51 2.7 27.03 37.84 ...
## $ R_Cəm_Q : num [1:72105] 2 5 1 9 10 1 12 13 5 4 ...
## $ R_Cəm_Y : num [1:72105] 0 0 0 0 3 0 14 14 0 0 ...
## $ I_Cəm : num [1:72105] 11 15 7 10 23 11 35 33 6 7 ...
## $ I_Cəm_100: num [1:72105] 29.7 40.5 18.9 27 62.2 ...
## $ I_Cəm_Q : num [1:72105] 11 15 7 9 17 11 23 22 6 7 ...
## $ I_Cəm_Y : num [1:72105] 0 0 0 1 6 0 12 11 0 0 ...
## $ Cəm : num [1:72105] 27 41 13 50 59 30 100 102 23 28 ...
## $ Cəm_Q : num [1:72105] 19 31 13 32 39 22 52 54 18 20 ...
## $ Cəm_Y : num [1:72105] 8 10 0 17 19 8 40 40 5 8 ...
## - attr(*, "spec")=
## .. cols(
## .. id = col_double(),
## .. Bölgə = col_character(),
## .. Məktəbi = col_character(),
## .. Cinsi = col_character(),
## .. Bölmə = col_character(),
## .. Fənn = col_character(),
## .. Var_Ana = col_double(),
## .. A_Cəm = col_double(),
## .. A_Cəm_100 = col_double(),
## .. A_Cəm_Q = col_double(),
## .. A_Cəm_Y = col_double(),
## .. R_Cəm = col_double(),
## .. R_Cəm_100 = col_double(),
## .. R_Cəm_Q = col_double(),
## .. R_Cəm_Y = col_double(),
## .. I_Cəm = col_double(),
## .. I_Cəm_100 = col_double(),
## .. I_Cəm_Q = col_double(),
## .. I_Cəm_Y = col_double(),
## .. Cəm = col_double(),
## .. Cəm_Q = col_double(),
## .. Cəm_Y = col_double()
## .. )
## - attr(*, "problems")=<externalptr>
## [1] 239669 13
##
## Ana dili Riyaziyyat Xarici dil
## 83782 83782 72105
Bu uzununa datada ana dili və riyaziyyatdan 83782-şagirdə aid nəticələr, ingilis dilindən isə 72105-şagirdə aid nəticələr verilmişdir. Ana dili və riyaziyyatdan imtahan verən lakin, ingilis dilində olmayanlar, digər dillərdən imtahan verən şagirdlərdir (11677-şagird)
bp <- ggplot(DF, aes(x= factor(Fənn), y = Cəm_T, fill = Fənn)) +
geom_boxplot() +
labs(title="2022-ci ildə XI siniflərin cəm ballarının fənlər üzrə paylanması",
x="Fənlər", y = "Cəm ballar")
bp + theme_classic()
theme_set(theme_classic())
G2 <- ggplot(DF, aes(Cəm_T))
G2 + geom_density(aes(fill= factor(Fənn), alpha=0.8)) +
labs(title = "Cəm balların fənlər üzrə paylanmasının sıxlıq qrafiki", x="Fənlər üzrə ümumi ballar")
bp <- ggplot(DF, aes(x= factor(Fənn), y = Cəm_Q, fill = Fənn)) +
geom_boxplot() +
labs(title="2022-ci il XI siniflərin qapalı suallar üzrə cəm balların fənlər üzrə paylanması",
x="Fənlər", y = "Qapalı suallar üzrə cəm ballar")
bp + theme_classic()
theme_set(theme_classic())
G2 <- ggplot(DF, aes(Cəm_Q))
G2 + geom_density(aes(fill= factor(Fənn), alpha=0.8)) +
labs(title = "Qapalı suallar üzrə cəm balların fənlər üzrə paylanmasının sıxlıq qrafiki", x="Qapalı suallar üzrə cəm ballar")
bp <- ggplot(DF, aes(x= factor(Fənn), y = Cəm_Y, fill = Fənn)) +
geom_boxplot() +
labs(title="2022-ci il XI siniflərin açıq suallar üzrə cəm balların fənlər üzrə paylanması",
x="Fənlər", y = "Açıq suallar üzrə cəm ballar")
bp + theme_classic()
theme_set(theme_classic())
G2 <- ggplot(DF, aes(Cəm_Y))
G2 + geom_density(aes(fill= factor(Fənn), alpha=0.8)) +
labs(title = "Yazılı suallar üzrə cəm balların fənlər üzrə paylanmasının sıxlıq qrafiki", x="Yazılı suallar üzrə cəm ballar")
bp <- ggplot(DF, aes(x= factor(Fənn), y = Cəm_T, fill = Cins)) +
geom_boxplot() +
labs(title="2022-ci il XI siniflər üzrə cəm balların fənlər üzrə cinsə görə paylanması",
x="Fənlər", y = "Cəm ballar")
bp + theme_classic()
bp <- ggplot(DF, aes(x= factor(Fənn), y = Cəm_Q, fill = Cins)) +
geom_boxplot() +
labs(title="Qapalı suallar üzrə cəm balların fənlər üzrə cinsə görə paylanması",
x="Fənlər", y = "Cəm ballar")
bp + theme_classic()
bp <- ggplot(DF, aes(x= factor(Fənn), y = Cəm_Y, fill = Cins)) +
geom_boxplot() +
labs(title="Yazılı suallardan cəm balların fənlər üzrə cinsə görə paylanması",
x="Fənlər", y = "Cəm ballar")
bp + theme_classic()
df <- DF_An_Riy_Xar
names(df)
## [1] "id" "Bölgə" "Məktəbi" "Cinsi" "Bölmə" "Fənn"
## [7] "Var_Ana" "A_Cəm" "A_Cəm_100" "A_Cəm_Q" "A_Cəm_Y" "R_Cəm"
## [13] "R_Cəm_100" "R_Cəm_Q" "R_Cəm_Y" "I_Cəm" "I_Cəm_100" "I_Cəm_Q"
## [19] "I_Cəm_Y" "Cəm" "Cəm_Q" "Cəm_Y"
dim(df)
## [1] 72105 22
Göründüyü kimi, bu eninə datada datada 72105 sətir vardır. Yəni, yuxarıdakı uzununa datadakı ingilis dilində imtahan verən şagirdlərin sayı qədər. Bu datada ingilis dilindən imtahan verən şagirdlər ana dili və riyaziyyatdan imtahan verən şagirdlər içərisindən seçilmiş və onların nəticələrinə bir yerdə baxılmışdır.
cor(df$A_Cəm, df$R_Cəm) ## Korrelyasiya əmsalı
## [1] 0.6805031
ggplot(df,aes(x = A_Cəm, y = R_Cəm)) +
geom_point() + geom_smooth(method = 'lm') +
ggtitle("Ana dilindən cəm ballar ilə riyaziyyatdan cəm ballar arasında reqressiya") +
xlab("Ana dilindən cəm ballar") +
ylab("Riyaziyyatdan cəm ballar")
cor(df$A_Cəm, df$I_Cəm) ## Korrelyasiya əmsalı
## [1] 0.7741276
ggplot(df,aes(x = A_Cəm, y = I_Cəm)) +
geom_point() + geom_smooth(method = 'lm') +
ggtitle("Ana dilindən cəm ballar ilə ingilis dilindən cəm ballar arasında reqressiya") +
xlab("Ana dilindən cəm ballar") +
ylab("İngilis cəm ballar")
cor(df$R_Cəm, df$I_Cəm) ## Korrelyasiya əmsalı
## [1] 0.7404292
ggplot(df, aes(x = R_Cəm, y = I_Cəm)) +
geom_point() + geom_smooth(method = 'lm') +
ggtitle("Riyaziyyatdan cəm ballar ilə ingilis dilindən cəm ballar arasında reqressiya") +
xlab("Riyaziyyatdan cəm ballar") +
ylab("İngilis dilindən cəm ballar")
df_Bölgə <-df %>%
group_by(Bölgə) %>%
summarise(Sayı = n(),
Bal_A = round(mean(A_Cəm),2),
Bal_AQ = round(mean(A_Cəm_Q),2),
Bal_AY = round(mean(A_Cəm_Y),2),
Bal_R = round(mean(R_Cəm),2),
Bal_RQ = round(mean(R_Cəm_Q),2),
Bal_RY = round(mean(R_Cəm_Y),2),
Bal_I = round(mean(I_Cəm),2),
Bal_IQ = round(mean(I_Cəm_Q),2),
Bal_IY = round(mean(I_Cəm_Y),2),
Yekun = round(mean(Cəm),2),
Yekun_Q = round(mean(Cəm_Q),2),
Yekun_Y = round(mean(Cəm_Y),2))
cor(df_Bölgə$Bal_R,df_Bölgə$Bal_A) ## 0.8640072
## [1] 0.8619554
cor(df_Bölgə$Bal_I,df_Bölgə$Bal_A) ## 0.8040661
## [1] 0.8066989
cor(df_Bölgə$Bal_I,df_Bölgə$Bal_R) ## 0.8713575
## [1] 0.8667525
ggplot(df_Bölgə, aes(x = Bal_A, y = Bal_R,
size = Sayı)) +
geom_point(colour = "black")+
geom_smooth(method = 'lm')+
theme_minimal() +
labs(x = "Ana dilindən cəm ballar",
y = "Riyaziyyatdan cəm ballar",
title = "Cəm ballar arasında əlaqə")
ggplot(df_Bölgə, aes(x = Bal_A, y = Bal_I,
size = Sayı)) +
geom_point(colour = "red")+
geom_smooth(method = 'lm')+
theme_minimal() +
labs(x = "Ana dilindən cəm ballar",
y = "İngilis dilindən cəm ballar",
title = "Cəm ballar arasında əlaqə")
ggplot(df_Bölgə, aes(x = Bal_R, y = Bal_I,
size = Sayı)) +
geom_point(colour = "blue")+
geom_smooth(method = 'lm')+
theme_minimal() +
labs(x = "Riyaziyyatdan cəm ballar",
y = "İngilis dilindən cəm ballar",
title = "Cəm ballar arasında əlaqə")
par(mfrow = c(1,3))
hist(df$A_Cəm, main ="Ana dilindən cəm balların paylanması")
hist(df$R_Cəm, main ="Riyaziyyatdan cəm balların paylanması")
hist(df$I_Cəm, main ="İngilis dilindən cəm balların paylanması")
par(mfrow = c(1,3))
hist(df$A_Cəm_Q, main ="Ana dili qapalı suallar üzrə cəm balların paylanması")
hist(df$R_Cəm_Q, main ="Riyaziyyat qapalı suallar üzrə cəm balların paylanması")
hist(df$I_Cəm_Q, main ="İngilis dili qapalı suallar üzrə cəm balların paylanması")
par(mfrow = c(1,3))
hist(df$A_Cəm_Y, main ="Ana dili qapalı suallar üzrə cəm balların paylanması")
hist(df$R_Cəm_Y, main ="Riyaziyyat qapalı suallar üzrə cəm balların paylanması")
hist(df$I_Cəm_Y, main ="İngilis dili qapalı suallar üzrə cəm balların paylanması")
par(mfrow=c(1,3))
qqnorm(df$A_Cəm, main='Ana dili')
qqline(df$A_Cəm)
qqnorm(df$R_Cəm, main='Riyaziyyat')
qqline(df$R_Cəm)
qqnorm(df$I_Cəm, main='İngilis dili')
qqline(df$I_Cəm)
summary(df$Cəm)
## Min. 1st Qu. Median Mean 3rd Qu. Max.
## 0.00 19.00 38.00 41.91 60.00 115.00
summary(df$A_Cəm)
## Min. 1st Qu. Median Mean 3rd Qu. Max.
## 0.00 9.00 19.00 19.03 28.00 44.00
summary(df$R_Cəm)
## Min. 1st Qu. Median Mean 3rd Qu. Max.
## 0.000 3.000 6.000 9.697 14.000 37.000
summary(df$I_Cəm)
## Min. 1st Qu. Median Mean 3rd Qu. Max.
## 0.00 6.00 11.00 13.19 19.00 37.00
DF_22_11_ARX$Seviyye <- as.factor(DF_22_11_ARX$Seviyye)
plotdata <- DF_22_11_ARX %>%
count(Seviyye) %>%
mutate(pct = round(n / sum(n),3),
pctlabel = paste0(round(pct*100), "%"))
plotdata
## # A tibble: 5 × 4
## Seviyye n pct pctlabel
## <fct> <int> <dbl> <chr>
## 1 Çox_pis 95530 0.399 40%
## 2 Əla 12979 0.054 5%
## 3 Orta 44854 0.187 19%
## 4 Pis 53077 0.221 22%
## 5 Yaxşı 33229 0.139 14%
Cem <- ggplot(plotdata,
aes(x = reorder(Seviyye, pct),
y = pct)) +
geom_bar(stat = "identity",
fill = rainbow(5),
color = "azure4") +
geom_text(aes(label = pctlabel),
vjust = -0.25) +
theme_minimal() +
scale_y_continuous(labels = percent) +
labs(x = "Səviyyələr",
y = "Faizlər",
title = "Cəm balların səviyyələri faizlə")
Cem
plotdata_A <- DF_22_11_ARX %>%
dplyr::filter(Fənn == "Ana dili") %>%
count(Seviyye) %>%
mutate(pct = round(n / sum(n),3),
pctlabel = paste0(round(pct*100), "%"))
Cem_A <- ggplot(plotdata_A,
aes(x = reorder(Seviyye, pct),
y = pct)) +
geom_bar(stat = "identity",
fill = rainbow(5),
color = "azure4") +
geom_text(aes(label = pctlabel),
vjust = -0.25) +
theme_minimal() +
scale_y_continuous(labels = percent) +
labs(x = "Səviyyələr",
y = "Faizlər",
title = "Ana dilindən cəm balların səviyyələri faizlə")
Cem_A
plotdata_R <- DF_22_11_ARX %>%
dplyr::filter(Fənn == "Riyaziyyat") %>%
count(Seviyye) %>%
mutate(pct = round(n / sum(n),3),
pctlabel = paste0(round(pct*100), "%"))
Cem_R <- ggplot(plotdata_R,
aes(x = reorder(Seviyye, pct),
y = pct)) +
geom_bar(stat = "identity",
fill = rainbow(5),
color = "azure4") +
geom_text(aes(label = pctlabel),
vjust = -0.25) +
theme_minimal() +
scale_y_continuous(labels = percent) +
labs(x = "Səviyyələr",
y = "Faizlər",
title = "Riyaziyyatdan cəm balların səviyyələri faizlə")
Cem_R
plotdata_I <- DF_22_11_ARX %>%
dplyr::filter(Fənn == "Xarici dil") %>%
count(Seviyye) %>%
mutate(pct = round(n / sum(n),3),
pctlabel = paste0(round(pct*100), "%"))
plotdata_I
## # A tibble: 5 × 4
## Seviyye n pct pctlabel
## <fct> <int> <dbl> <chr>
## 1 Çox_pis 26570 0.368 37%
## 2 Əla 4736 0.066 7%
## 3 Orta 14652 0.203 20%
## 4 Pis 17768 0.246 25%
## 5 Yaxşı 8379 0.116 12%
Cem_I <- ggplot(plotdata_I,
aes(x = reorder(Seviyye, pct),
y = pct)) +
geom_bar(stat = "identity",
fill = rainbow(5),
color = "azure4") +
geom_text(aes(label = pctlabel),
vjust = -0.25) +
theme_minimal() +
scale_y_continuous(labels = percent) +
labs(x = "Səviyyələr",
y = "Faizlər",
title = "İngilis dilindən cəm balların səviyyələri faizlərıə")
Cem_I
grid.arrange(Cem, Cem_A, Cem_R,
Cem_I, nrow = 2)
Ana_22_11_B_sev_A <- Ana_22_11_B %>%
group_by(Seviyye) %>%
summarise(Sayi = n())
Ana_22_11_B_sev_A
## # A tibble: 5 × 2
## Seviyye Sayi
## <chr> <int>
## 1 Çox_pis 20874
## 2 Əla 4468
## 3 Orta 21018
## 4 Pis 18601
## 5 Yaxşı 18821
p_A <- ggplot(Ana_22_11_B_sev_A, aes(x = Seviyye, y =Sayi, fill =Sayi)) +
geom_bar(stat = "identity", color = "white",
lwd = 1, show.legend = FALSE)
p_A + coord_polar()
Riy_22_11_B_sev_R <- Riy_22_11_B %>%
group_by(Seviyye) %>%
summarise(Sayi = n())
Riy_22_11_B_sev_R
## # A tibble: 5 × 2
## Seviyye Sayi
## <chr> <int>
## 1 Çox_pis 48086
## 2 Əla 3775
## 3 Orta 9184
## 4 Pis 16708
## 5 Yaxşı 6029
p_R <- ggplot(Riy_22_11_B_sev_R, aes(x = Seviyye, y =Sayi, fill =Sayi)) +
geom_bar(stat = "identity", color = "white",
lwd = 1, show.legend = FALSE)
p_R + coord_polar()
Ing_22_11_B_sev_I <- Ing_22_11_B %>%
group_by(Seviyye) %>%
summarise(Sayi = n())
Ing_22_11_B_sev_I
## # A tibble: 5 × 2
## Seviyye Sayi
## <chr> <int>
## 1 Çox_pis 26570
## 2 Əla 4736
## 3 Orta 14652
## 4 Pis 17768
## 5 Yaxşı 8379
p_I <- ggplot(Ing_22_11_B_sev_I, aes(x = Seviyye, y =Sayi, fill =Sayi)) +
geom_bar(stat = "identity", color = "white",
lwd = 1, show.legend = FALSE)
p_I + coord_polar()
DF_22_11_ARX_sev <- DF_22_11_ARX %>%
group_by(Seviyye) %>%
summarise(Sayi = n())
DF_22_11_ARX_sev
## # A tibble: 5 × 2
## Seviyye Sayi
## <fct> <int>
## 1 Çox_pis 95530
## 2 Əla 12979
## 3 Orta 44854
## 4 Pis 53077
## 5 Yaxşı 33229
p <- ggplot(DF_22_11_ARX_sev, aes(x = Seviyye, y =Sayi, fill =Sayi)) +
geom_bar(stat = "identity", color = "white",
lwd = 1, show.legend = FALSE)
p + coord_polar()
grid.arrange(p+coord_polar(), p_A+coord_polar(), p_R+coord_polar(),
p_I+coord_polar(), nrow = 2)
## spc_tbl_ [72,105 × 22] (S3: spec_tbl_df/tbl_df/tbl/data.frame)
## $ id : num [1:72105] 101 149 202 228 236 244 289 292 301 309 ...
## $ Bölgə : chr [1:72105] "Bakı şəhəri" "Ağdaş rayonu" "Gəncə şəhəri" "Bakı şəhəri" ...
## $ Məktəbi : chr [1:72105] "45 saylı orta məktəb" "Şəhər orta məktəbi -M.İsayev adına" "28 saylı şəhər orta məktəbi" "222 saylı orta məktəb -F.Qədimov adına" ...
## $ Cinsi : chr [1:72105] "K" "K" "Q" "K" ...
## $ Bölmə : chr [1:72105] "Az" "Az" "Az" "Az" ...
## $ Fənn : chr [1:72105] "Ana dili" "Ana dili" "Ana dili" "Ana dili" ...
## $ Var_Ana : num [1:72105] 111201 111201 111201 111201 111201 ...
## $ A_Cəm : num [1:72105] 14 21 5 30 22 18 31 34 12 17 ...
## $ A_Cəm_100: num [1:72105] 31.8 47.7 11.4 68.2 50 ...
## $ A_Cəm_Q : num [1:72105] 6 11 5 14 12 10 17 19 7 9 ...
## $ A_Cəm_Y : num [1:72105] 8 10 0 16 10 8 14 15 5 8 ...
## $ R_Cəm : num [1:72105] 2 5 1 10 14 1 34 35 5 4 ...
## $ R_Cəm_100: num [1:72105] 5.41 13.51 2.7 27.03 37.84 ...
## $ R_Cəm_Q : num [1:72105] 2 5 1 9 10 1 12 13 5 4 ...
## $ R_Cəm_Y : num [1:72105] 0 0 0 0 3 0 14 14 0 0 ...
## $ I_Cəm : num [1:72105] 11 15 7 10 23 11 35 33 6 7 ...
## $ I_Cəm_100: num [1:72105] 29.7 40.5 18.9 27 62.2 ...
## $ I_Cəm_Q : num [1:72105] 11 15 7 9 17 11 23 22 6 7 ...
## $ I_Cəm_Y : num [1:72105] 0 0 0 1 6 0 12 11 0 0 ...
## $ Cəm : num [1:72105] 27 41 13 50 59 30 100 102 23 28 ...
## $ Cəm_Q : num [1:72105] 19 31 13 32 39 22 52 54 18 20 ...
## $ Cəm_Y : num [1:72105] 8 10 0 17 19 8 40 40 5 8 ...
## - attr(*, "spec")=
## .. cols(
## .. id = col_double(),
## .. Bölgə = col_character(),
## .. Məktəbi = col_character(),
## .. Cinsi = col_character(),
## .. Bölmə = col_character(),
## .. Fənn = col_character(),
## .. Var_Ana = col_double(),
## .. A_Cəm = col_double(),
## .. A_Cəm_100 = col_double(),
## .. A_Cəm_Q = col_double(),
## .. A_Cəm_Y = col_double(),
## .. R_Cəm = col_double(),
## .. R_Cəm_100 = col_double(),
## .. R_Cəm_Q = col_double(),
## .. R_Cəm_Y = col_double(),
## .. I_Cəm = col_double(),
## .. I_Cəm_100 = col_double(),
## .. I_Cəm_Q = col_double(),
## .. I_Cəm_Y = col_double(),
## .. Cəm = col_double(),
## .. Cəm_Q = col_double(),
## .. Cəm_Y = col_double()
## .. )
## - attr(*, "problems")=<externalptr>
## [1] "id" "Bölgə" "Məktəbi" "Cinsi" "Bölmə" "Fənn"
## [7] "Var_Ana" "A_Cəm" "A_Cəm_100" "A_Cəm_Q" "A_Cəm_Y" "R_Cəm"
## [13] "R_Cəm_100" "R_Cəm_Q" "R_Cəm_Y" "I_Cəm" "I_Cəm_100" "I_Cəm_Q"
## [19] "I_Cəm_Y" "Cəm" "Cəm_Q" "Cəm_Y" "Seviyye_A" "Seviyye_R"
## [25] "Seviyye_I"
## [1] "Ana_dili" "Riyaziyyat" "Ingilis_dili" "Cinsi" "Variant"
## [6] "Bölgə"
## tibble [72,105 × 6] (S3: tbl_df/tbl/data.frame)
## $ Ana_dili : Ord.factor w/ 5 levels "Çox_pis"<"Pis"<..: 2 3 1 4 3 3 4 4 2 2 ...
## $ Riyaziyyat : Ord.factor w/ 5 levels "Çox_pis"<"Pis"<..: 1 1 1 2 2 1 5 5 1 1 ...
## $ Ingilis_dili: Ord.factor w/ 5 levels "Çox_pis"<"Pis"<..: 2 3 1 2 4 2 5 5 1 1 ...
## $ Cinsi : Factor w/ 2 levels "K","Q": 1 1 2 1 1 1 2 1 2 1 ...
## $ Variant : num [1:72105] 111201 111201 111201 111201 111201 ...
## $ Bölgə : Factor w/ 77 levels "Abşeron rayonu",..: 8 4 19 8 31 8 26 31 45 19 ...
## [1] "Ana_dili" "Riyaziyyat" "Ingilis_dili" "Cinsi" "Variant"
## [6] "Bölgə"
scale_height = knitr::opts_chunk$get('fig.height')*0.8
scale_width = knitr::opts_chunk$get('fig.width')*1.25
knitr::opts_chunk$set(fig.height = scale_height, fig.width = scale_width)
theme_update(legend.text = element_text(size = rel(0.7)))
title <- "Hər üç fəndən cəm balların səviyyələri"
df_A_R_I <- as.data.frame(df_A_R_I)
p1 <- likert(df_A_R_I[, 1:3])
plot(p1) + ggtitle(title)
title <- "Hər üç fəndən cəm balların səviyyələri"
plot(likert(df_A_R_I[, 1:3]), legend.position="right") +
ggtitle(title)
title <- "Hər üç fəndən cəm balların səviyyələri"
plot(likert(df_A_R_I[, 1:3]), legend.position="right",
centered = FALSE) +
ggtitle(title)
title <- "Hər üç fəndən cinsə görə cəm balların səviyyələrinin müqayisəsi"
plot(likert(df_A_R_I[, 1:3], grouping = df_A_R_I[, 4]),
legend.position="right") +
ggtitle(title)
names(df_A_R_I[, 1:3]) = c("Ana_dili", "Riyaziyyat", "Ingilis_dili")
ldf <- likert(df_A_R_I[, 1:3])
ldfs <- likert(summary = ldf$results)
str(ldfs)
## List of 5
## $ results :'data.frame': 3 obs. of 6 variables:
## ..$ Item : chr [1:3] "Ana_dili" "Riyaziyyat" "Ingilis_dili"
## ..$ Çox_pis: num [1:3] 23.2 56.1 36.8
## ..$ Pis : num [1:3] 21.8 20.2 24.6
## ..$ Orta : num [1:3] 25.6 11.3 20.3
## ..$ Yaxşı : num [1:3] 23.64 7.55 11.62
## ..$ Əla : num [1:3] 5.72 4.86 6.57
## $ items : NULL
## $ grouping: NULL
## $ nlevels : num 5
## $ levels : chr [1:5] "Çox_pis" "Pis" "Orta" "Yaxşı" ...
## - attr(*, "class")= chr "likert"
summary(ldfs)
## Item low neutral high mean sd
## 1 Ana_dili 45.01491 25.62097 29.36412 2.649485 1.225096
## 2 Riyaziyyat 76.29291 11.29603 12.41107 1.806122 1.145661
## 3 Ingilis_dili 61.49088 20.32037 18.18875 2.247423 1.241898
title <- "Hər üç fəndən cəm balların səviyyələri"
plot(ldfs) +
ggtitle(title)
title <- "Hər üç fəndən cəm balların mərkəzləşdirilməmiş səviyyələrinin təqdimi"
plot(ldfs, centered = FALSE) +
ggtitle(title)
title <- "Hər üç fəndən cəm balların səviyyələri (Orta səviyyəsiz)"
plot(ldfs, include.center = FALSE) +
ggtitle(title)
title <- "Hər üç fəndən cəm balların səviyyələri (Mərkəz 2 olduqda)"
plot(ldfs, center = 2) +
ggtitle(title)
title <- "Hər üç fəndən cəm balların səviyyələri"
plot(ldfs, type = 'heat') + ggtitle(title) +
theme(legend.position = 'none')
Bu cədvəlin izahını bir qədər geniş verək. Bu cədvəldə 6-sütun, 3-sətir vardır. Hər sətir bir fənnə aiddir. Birinci sütunda fənlər üzrə səfiyyələrin paylanmasının orta qiyməti və orta kvadratik meyli verilmişdir. Yada salaq ki, “Çox_pis”-1, “Pis”-2, “Orta”-3, “Yaxşı”-4, “Əla”-5 kimi dəyərləndirilmişdir. Riyaziyyatdan orta qiymət 1.81- o deməkdir ki, orta nəticə “Pis”-in axırına yaxındır. Lakin ana dilindən orta nəticə 2.65-dir. Yəni, ortalama nəticə yarıdan yuxarıdır.
İkinci sütun, “Çox_pis” olan nəticələrə aiddir. Bu sütunda riyaziyyatın qabağında olan 56.1% o deməkdir ki, riyaziyyatdan buraxılış imtahanı verənlərin 56.1%-i çox pis nəticə göstərmişdir. Bu göstərici ana dilində 23.2$-dir. Yəni, iki dəfədən də çox azdır.
DF_An_Riy_Xar_Bölgə <-DF_An_Riy_Xar %>%
group_by(Bölgə) %>%
summarise(Sayi = n(),
Orta_Bal = round(mean(Cəm),3),
Orta_Bal_Q = round(mean(Cəm_Q),3),
Orta_Ba_Y = round(mean(Cəm_Y),3)) %>%
arrange(desc(Orta_Bal))
DF_An_Riy_Xar_Bölgə %>% datatable(options = list(scrollX = TRUE))
DF_An_Riy_Xar_Bölgə_Q <-DF_An_Riy_Xar %>%
group_by(Bölgə) %>%
summarise(Sayi = n(),
Orta_Bal = round(mean(Cəm),3),
Orta_Bal_Q = round(mean(Cəm_Q),3),
Orta_Ba_Y = round(mean(Cəm_Y),3)) %>%
arrange(desc(Orta_Bal_Q))
DF_An_Riy_Xar_Bölgə_Q %>% datatable(options = list(scrollX = TRUE))
DF_An_Riy_Xar_Bölgə_Y <-DF_An_Riy_Xar %>%
group_by(Bölgə) %>%
summarise(Sayi = n(),
Orta_Bal = round(mean(Cəm),3),
Orta_Bal_Q = round(mean(Cəm_Q),3),
Orta_Bal_Y = round(mean(Cəm_Y),3)) %>%
arrange(desc(Orta_Bal_Y))
DF_An_Riy_Xar_Bölgə_Y %>% datatable(options = list(scrollX = TRUE))
DF_An_Riy_Xar_Məktəbi <-DF_An_Riy_Xar %>%
group_by(Məktəbi) %>%
summarise(Sayi = n(),
Orta_Bal = round(mean(Cəm),3),
Orta_Bal_Q = round(mean(Cəm_Q),3),
Orta_Ba_Y = round(mean(Cəm_Y),3)) %>%
dplyr::filter(Sayi >= 20) %>%
arrange(desc(Orta_Bal))
DF_An_Riy_Xar_Məktəbi %>% datatable(options = list(scrollX = TRUE))
DF_An_Riy_Xar_Məktəbi <-DF_An_Riy_Xar %>%
group_by(Məktəbi) %>%
summarise(Sayi = n(),
Orta_Bal = round(mean(Cəm),3),
Orta_Bal_Q = round(mean(Cəm_Q),3),
Orta_Ba_Y = round(mean(Cəm_Y),3)) %>%
dplyr::filter(Sayi >= 20) %>%
arrange(desc(Orta_Bal))
DF_An_Riy_Xar_Məktəbi %>% datatable(options = list(scrollX = TRUE))
DF_An_Riy_Xar_Məktəbi_Q <-DF_An_Riy_Xar %>%
group_by(Məktəbi) %>%
summarise(Sayi = n(),
Orta_Bal = round(mean(Cəm),3),
Orta_Bal_Q = round(mean(Cəm_Q),3),
Orta_Ba_Y = round(mean(Cəm_Y),3)) %>%
dplyr::filter(Sayi >= 20) %>%
arrange(desc(Orta_Bal_Q))
DF_An_Riy_Xar_Məktəbi_Q %>% datatable(options = list(scrollX = TRUE))
DF_An_Riy_Xar_Məktəbi_Q <-DF_An_Riy_Xar %>%
group_by(Məktəbi) %>%
summarise(Sayi = n(),
Orta_Bal = round(mean(Cəm),3),
Orta_Bal_Q = round(mean(Cəm_Q),3),
Orta_Ba_Y = round(mean(Cəm_Y),3)) %>%
dplyr::filter(Sayi >= 20) %>%
arrange(desc(Orta_Bal_Q))
DF_An_Riy_Xar_Məktəbi_Q %>% datatable(options = list(scrollX = TRUE))
DF_An_Riy_Xar_Məktəbi_Y <-DF_An_Riy_Xar %>%
group_by(Məktəbi) %>%
summarise(Sayi = n(),
Orta_Bal = round(mean(Cəm),3),
Orta_Bal_Q = round(mean(Cəm_Q),3),
Orta_Ba_Y = round(mean(Cəm_Y),3)) %>%
dplyr::filter(Sayi >= 20) %>%
arrange(desc(Orta_Bal_Q))
DF_An_Riy_Xar_Məktəbi_Y %>% datatable(options = list(scrollX = TRUE))
DF_An_Riy_Xar_Məktəbi_Y <-DF_An_Riy_Xar %>%
group_by(Məktəbi) %>%
summarise(Sayi = n(),
Orta_Bal = round(mean(Cəm),3),
Orta_Bal_Q = round(mean(Cəm_Q),3),
Orta_Bal_Y = round(mean(Cəm_Y),3)) %>%
dplyr::filter(Sayi >= 20) %>%
arrange(desc(Orta_Bal_Y))
DF_An_Riy_Xar_Məktəbi_Y %>% datatable(options = list(scrollX = TRUE))