library(agricolae) marca <- factor(rep(c(“Sello_Rojo”,“La_Bastilla”,“Colcafe”), times = 6), levels = c(“Sello_Rojo”,“La_Bastilla”,“Colcafe”)) juez <- factor(rep(1:6, each = 3)) aroma <- c(5,2,5, 4,3,2, 3,1,3, 2,4,1, 2,2,3, 3,1,2) sabor <- c(5,2,5, 3,2,1, 3,2,5, 3,4,1, 3,2,2, 3,2,2) datos <- data.frame(juez, marca, aroma, sabor) datos
tapply(datos\(aroma, datos\)marca, mean) modelo_aroma <- aov(aroma ~ marca + juez, data = datos) summary(modelo_aroma) tukey_aroma <- TukeyHSD(modelo_aroma, “marca”, conf.level = 0.95) tukey_aroma plot(tukey_aroma) HSD.test(modelo_aroma, “marca”, group = TRUE, console = TRUE)
tapply(datos\(sabor, datos\)marca, mean) modelo_sabor <- aov(sabor ~ marca + juez, data = datos) summary(modelo_sabor) tukey_sabor <- TukeyHSD(modelo_sabor, “marca”, conf.level = 0.95) tukey_sabor plot(tukey_sabor) HSD.test(modelo_sabor, “marca”, group = TRUE, console = TRUE)
shapiro.test(residuals(modelo_aroma)) bartlett.test(aroma ~ marca, data = datos) shapiro.test(residuals(modelo_sabor)) bartlett.test(sabor ~ marca, data = datos)
par(mfrow = c(1, 2)) boxplot(aroma ~ marca, data = datos, main = “Aroma”, xlab = “Marca de café”, ylab = “Calificación”, col = “lightblue”) boxplot(sabor ~ marca, data = datos, main = “Sabor”, xlab = “Marca de café”, ylab = “Calificación”, col = “lightpink”)