Wprowadzenie

W poniższym raporcie przeanalizujemy zbiór danych economics, który jest domyślnie dostępny po załadowaniu pakietu ggplot2. Zwizualizujemy podstawowe cechy tego zbioru, badając trendy bezrobocia, czas poszukiwania pracy w różnych dekadach oraz relacje między konsumpcją a bezrobociem.

library(ggplot2)

1. Analiza trendu bezrobocia w czasie

Pierwszy wykres to analiza trendu bezrobocia, przedstawiona za pomocą wykresu liniowego.

p <- ggplot(economics, aes(x = date, y = unemploy))

p + geom_line() + 
  geom_smooth(color = "red", size = 1.2, se = FALSE) +
  labs(title = "Liczba bezrobotnych w czasie + Trend",
       subtitle = "Czerwona linia obrazuje wygładzony trend zmian",
       x = "Lata",
       y = "Liczba bezrobotnych (tys.)"
  ) +
  theme_minimal()

Interpretacja:

Wykres przedstawia zmiany liczby bezrobotnych w USA na przestrzeni kilkudziesięciu lat, ukazując wyraźne wahania cykliczne oraz długookresową tendencję wzrostową zaznaczoną wygładzoną czerwoną linią trendu. Widoczne są okresowe, gwałtowne wzrosty bezrobocia (piki na czarnej krzywej), szczególnie w momentach kryzysów gospodarczych, po których następują wieloletnie spadki, jednak nie zawsze do niskich poziomów sprzed załamania. Linia trendu jednoznacznie wskazuje, że mimo tych krótkookresowych wahań, ogólny poziom bezrobocia w długim okresie wykazuje tendencję rosnącą. Zjawisko to można powiązać z przemianami strukturalnymi gospodarki, w tym przejściem od przemysłu do sektora usług oraz ograniczaniem zatrudnienia w tradycyjnych branżach. Dodatkowo globalizacja i przenoszenie produkcji za granicę przyczyniły się do zmniejszenia liczby miejsc pracy dla części pracowników. Istotny wpływ miał także rozwój technologii i automatyzacja, które zmieniły zapotrzebowanie na kwalifikacje na rynku pracy. W efekcie, przedstawiony trend odzwierciedla zarówno cykliczne zmiany koniunktury, jak i długofalowe procesy gospodarcze oraz demograficzne (np. naturalny wzrost populacji) kształtujące rynek w Stanach Zjednoczonych.

2. Czas poszukiwania pracy w poszczególnych dekadach

Drugi wykres to analiza czasu poszukiwania pracy, zaprezentowana za pomocą wykresu pudełkowego, który przedstawia dane dla poszczególnych dekad.

economics$rok <- as.numeric(format(economics$date, "%Y"))
economics$dekada <- floor(economics$rok / 10) * 10
economics$dekada <- as.factor(economics$dekada)

ggplot(economics, aes(x = dekada, y = uempmed)) +
  geom_boxplot(fill = "orange") +
  labs(title = "Jak długo szuka się pracy w każdej dekadzie?",
       x = "Dekada",
       y = "Średni czas bezrobocia (tygodnie)") +
  theme_light()

Interpretacja:

Na wykresie pudełkowym widać, że w dekadach lat 60., 70., 80., 90. oraz 2000. pudełka są ustawione stosunkowo nisko i stabilnie, co sugeruje, że w tych okresach czas potrzebny na znalezienie nowej pracy wahał się najczęściej od kilku do kilkunastu tygodni. Sytuacja zmienia się diametralnie na prawym skraju wykresu – pudełko dla dekady 2010 znajduje się drastycznie wyżej. Wskazuje to na ogromny, wręcz skokowy wzrost przeciętnego czasu poszukiwania pracy w tym okresie. Głównym wnioskiem płynącym z tej wizualizacji jest to, że potężny kryzys finansowy z 2008 roku trwale przebudował rynek pracy, sprawiając, że proces znalezienia zatrudnienia wydłużył się niemal dwukrotnie w porównaniu do historycznej normy.

3. Relacja między konsumpcją a bezrobociem

Ostatnia część to analiza relacji między konsumpcją a bezrobociem, przedstawiona za pomocą wykresu bąbelkowego. Wykres ten obejmuje lata 1967-2015, a dla poprawy czytelności wyselekcjonowano co 40. obserwację.

indeksy <- seq(1, nrow(economics), by = 40) 
eco_mini <- economics[indeksy, ]

ggplot(eco_mini, aes(x = unemploy, y = pce, size = pop, label = date)) +
  geom_point(colour = "black", fill = "red", shape = 21, alpha = 0.8) +
  scale_size_area(max_size = 15, name = "Populacja (tys.)") +
  geom_text(size = 3, vjust = 2.5, show.legend = FALSE) + 
  theme_bw() +
  labs(title = "Wykres bąbelkowy: Przekrój przez lata 1967-2015",
       subtitle = "Co 40-ta obserwacja ze zbioru",
       x = "Liczba bezrobotnych (tys.)",
       y = "Wydatki konsumpcyjne (mld $)")

Interpretacja:

Na wykresie bąbelkowym można zaobserwować, że mimo silnych fluktuacji poziomu bezrobocia na osi poziomej (wynikających z cykli koniunkturalnych), punkty z biegiem lat nieustannie pną się w górę wzdłuż osi pionowej, co obrazuje potężny i nieprzerwany wzrost wydatków konsumpcyjnych Amerykanów. Jednocześnie zauważamy, że rozmiar samych bąbelków staje się coraz większy, co jest odzwierciedleniem systematycznego wzrostu populacji kraju (od lat 60. do czasów współczesnych). Zestawienie tych zmiennych dowodzi, że amerykańska gospodarka, oparta w dużej mierze na konsumpcji wewnętrznej, wykazuje ogromną odporność na wstrząsy. Nawet w trudnych okresach wysokiego bezrobocia (np. punkty wysunięte daleko w prawo), ogólny poziom konsumpcji oraz liczba ludności nie przestały rosnąć, co stanowiło silny czynnik łagodzący negatywne skutki rynkowych kryzysów.