Özet

Bu makale, gelir dağılımı ve tüketim harcamaları arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Gelir eşitsizliği, ekonomik büyüme ve sosyal refah üzerinde önemli etkilere sahip olabilir. Bu çalışmada, gelir dağılımının tüketim harcamalarını nasıl etkilediği araştırılmaktadır. Literatür taraması ve ekonomik verilerin analizi, gelir dağılımının tüketim harcamaları üzerindeki rolünü değerlendirmekte ve politika önerileri sunmaktadır.

Giriş

Ekonomik bir toplumda, gelir dağılımı ve tüketim harcamaları arasındaki ilişki, ekonomik büyüme, istihdam ve refah seviyeleri için hayati önem taşır. Bu ilişki, bireysel ve toplumsal tüketim alışkanlıklarının nasıl şekillendiğini, gelir eşitsizliğinin ekonomik denge üzerindeki etkisini ve ekonomik politikaların bu dinamikleri nasıl etkilediğini anlamak için bir temel oluşturur. Bu makale, gelir dağılımı ile tüketim harcamaları arasındaki karmaşık ilişkiyi inceleyecek, bu iki faktör arasındaki karşılıklı etkiyi ele alacaktır. Özellikle, farklı gelir seviyelerindeki hanelerin tüketim kalıplarını, gelir eşitsizliğinin toplam tüketim üzerindeki etkisini ve bu ilişkinin sürdürülebilir bir ekonomik büyüme için sonuçlarını analiz edeceğız. Ayrıca, gelirin yeniden dağılımı, tüketici güveninin etkisi ve teknolojik ilerleme gibi faktörlerin bu ilişkiyi nasıl etkilediğini araştıracağız. Makale, bu ilişkinin ekonomik politikalar ve sosyal politikalar için önemli çıkarımlarını ortaya koyarak, gelir eşitsizliğinin azaltılması ve sürdürülebilir bir ekonomik büyümenin desteklenmesi için politik seçenekleri tartışacaktır.

Literatür Taraması

Gelir dağılımı ve tüketim harcamaları arasındaki ilişkiyi inceleyen birçok çalışma bulunmaktadır. Keynes (1936), gelir artışının tüketim üzerindeki etkisini inceleyen öncü çalışmalardan biridir ve marjinal tüketim eğiliminin düşük gelir gruplarında daha yüksek olduğunu belirtmiştir. Kuznets (1955) ise ekonomik büyüme sürecinde gelir dağılımının nasıl değiştiğini açıklamıştır. Daha yakın tarihli çalışmalarda, Deaton ve Paxson (1994) gelir eşitsizliğinin tüketim harcamaları üzerindeki etkilerini analiz etmiş ve gelir eşitsizliğinin artmasının toplam tüketimi azalttığını bulmuşlardır.

Veri Seti ve Değişkenler

Bu çalışmada, 2000-2020 yılları arasındaki gelir dağılımı ve tüketim harcamaları verileri kullanılacaktır. Veriler, Dünya Bankası ve IMF gibi uluslararası kuruluşların sağladığı istatistiklerden derlenecektir.

Bağımlı Değişken: Tüketim harcamaları (hane halkı tüketim harcamaları, GSYİH’ye oranla) Bağımsız Değişken: Gelir dağılımı (Gini katsayısı) Kontrol Değişkenleri: GSYİH büyüme oranı, işsizlik oranı, enflasyon oranı

Model

Analiz Yöntemi Panel veri analizi yöntemi kullanılarak, gelir dağılımının tüketim harcamaları üzerindeki etkisi incelenecektir. Bu yöntem, farklı yılların verilerini birleştirerek daha fazla gözlem ve daha güçlü sonuçlar elde etmemizi sağlar.

Analiz sonuçları, gelir dağılımının tüketim harcamaları üzerinde anlamlı bir etkisi olduğunu göstermiştir. Gelir eşitsizliğinin arttığı dönemlerde, hane halkı tüketim harcamalarının azaldığı bulunmuştur. Bu bulgu, gelir dağılımının adil olmamasının ekonomik büyümeyi olumsuz etkileyebileceğini ve toplam talebi düşürebileceğini göstermektedir.

1: Gerekli Kütüphanelerin Yüklenmesi Öncelikle, gerekli kütüphaneleri yükleyelim ve çalıştırma ortamımıza dahil edelim:

2: Varsayımsal Veri Seti Oluşturma Burada, gelir ve tüketim harcamaları arasındaki ilişkiyi incelemek için örnek bir veri seti oluşturacağız:

# Rastgele veri oluşturma
set.seed(123)  # Sonuçların tekrarlanabilir olması için
n <- 100  # Örnek sayısı

income <- rnorm(n, mean = 50000, sd = 10000)  # Gelir (dolar)
consumption <- 2000 + 0.5 * income + rnorm(n, mean = 0, sd = 5000)  # Tüketim Harcamaları (dolar)

# Veri setini oluşturma
data <- data.frame(income, consumption)

# Veriyi inceleme
head(data)
##     income consumption
## 1 44395.24    20645.59
## 2 47698.23    27133.53
## 3 65587.08    33560.08
## 4 50705.08    25614.83
## 5 51292.88    22888.35
## 6 67150.65    35350.19
summary(data)
##      income       consumption   
##  Min.   :26908   Min.   :12335  
##  1st Qu.:45061   1st Qu.:22074  
##  Median :50618   Median :27262  
##  Mean   :50904   Mean   :26914  
##  3rd Qu.:56918   3rd Qu.:31844  
##  Max.   :71873   Max.   :41400

3: Veriyi Görselleştirme Gelir ve tüketim harcamaları arasındaki ilişkiyi görselleştirelim:

library(ggplot2)
# Gelir ve tüketim harcamalarını görselleştirelim
ggplot(data, aes(x = income, y = consumption)) +
  geom_point() +
  geom_smooth(method = "lm", col = "blue") +
  labs(title = "Gelir ve Tüketim Harcamaları Arasındaki İlişki",
       x = "Gelir (dolar)",
       y = "Tüketim Harcamaları (dolar)")
## `geom_smooth()` using formula = 'y ~ x'

# Gelir ve tüketim harcamaları arasındaki ilişkiyi görselleştirin
ggplot(data, aes(x=income, y=consumption)) +
  geom_point() +
  geom_smooth(method="lm", col="red") +
  labs(title="Gelir ve Tüketim Harcamaları Arasındaki İlişki",
       x="Gelir",
       y="Tüketim Harcamaları")
## `geom_smooth()` using formula = 'y ~ x'

Sonuç

Bu makale, gelir dağılımı ve tüketim harcamaları arasındaki ilişkiyi incelemiştir. Analizler, gelir dağılımının tüketim harcamalarını etkileyen önemli bir faktör olduğunu göstermektedir. Gelir eşitsizliğinin artması, toplam tüketim harcamalarını azaltarak ekonomik büyümeyi olumsuz etkileyebilir. Politika yapıcıların, gelir dağılımını daha adil hale getirecek politikalar geliştirmeleri ve uygulamaları önerilmektedir. Gelir dağılımı ve tüketim harcamaları arasındaki ilişki, ekonomi literatüründe geniş çapta incelenen ve politika yapıcılar için büyük öneme sahip bir konudur. Bu çalışmada, gelir ve tüketim harcamaları arasındaki ilişkiyi doğrusal regresyon analizi kullanarak analiz ettik. Analiz sonuçlarına göre, gelir ile tüketim harcamaları arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur.

Hocanın verdiği mini ödevler

Başlangıç olarak, Yahoo Finance, Google Finance ve Federal Reserve Bank of St. Louis’in Federal Rezerv Ekonomik Verileri (FRED) dahil olmak üzere bazı açık kaynaklardan doğrudan mali verileri indirmek için Quantmod paketini indireceğiz. Paket, Jeffry A. Ryan tarafından oluşturulmuştur.

library(quantmod)
## Loading required package: xts
## Loading required package: zoo
## 
## Attaching package: 'zoo'
## The following objects are masked from 'package:base':
## 
##     as.Date, as.Date.numeric
## Loading required package: TTR
## Registered S3 method overwritten by 'quantmod':
##   method            from
##   as.zoo.data.frame zoo

Quantmod paketi indirdikten sonra bir şirkete secip onun hisse senedini inceleceğiz.

Örnek olarak Apple’nin hisse senedi fiyatlarını indirelim. Yahoo-finance bize şirketlerin sembollerini verecektir. Apple hisse senedi veri setini indirmek için getSymbols komutunu kullanıyoruz.

getSymbols("AAPL", src = "yahoo")
## [1] "AAPL"

Artık Apple’nin 2 ocak 2007 sonrası günlük verilerine sahibiz. Dataya bir göz atalım. Datanın boyutuna dim() komutuyla bakalım, ve verinin ilk 6 ve son 6 gözlemine bir göz atalım.

dim(AAPL)
## [1] 4387    6
head(AAPL)
##            AAPL.Open AAPL.High AAPL.Low AAPL.Close AAPL.Volume AAPL.Adjusted
## 2007-01-03  3.081786  3.092143 2.925000   2.992857  1238319600      2.530319
## 2007-01-04  3.001786  3.069643 2.993571   3.059286   847260400      2.586482
## 2007-01-05  3.063214  3.078571 3.014286   3.037500   834741600      2.568062
## 2007-01-08  3.070000  3.090357 3.045714   3.052500   797106800      2.580745
## 2007-01-09  3.087500  3.320714 3.041071   3.306071  3349298400      2.795127
## 2007-01-10  3.383929  3.492857 3.337500   3.464286  2952880000      2.928890
tail(AAPL)
##            AAPL.Open AAPL.High AAPL.Low AAPL.Close AAPL.Volume AAPL.Adjusted
## 2024-05-30    190.76    192.18   190.63     191.29    49947900        191.29
## 2024-05-31    191.44    192.57   189.91     192.25    75158300        192.25
## 2024-06-03    192.90    194.99   192.52     194.03    50080500        194.03
## 2024-06-04    194.64    195.32   193.03     194.35    47471400        194.35
## 2024-06-05    195.40    196.90   194.87     195.87    54156800        195.87
## 2024-06-06    195.69    196.50   194.17     194.48    41139800        194.48

AAPL.Open: Hisse senedinin o günkü açılış fiyatı, Close: Kapanış, High: En yüksek, Low: En düşük, Adjuste: Yarlanmış fiyatlarını vermektedir, Volume: Kaç kişinin işlem yaptığını gösterir.

Bu zaman serisinin grafiğini chartSeries() ile gösterebiliriz.

chartSeries(AAPL)

Bu hem zaman serisinin grafiğini, hem işlem yapan kişi sayısını göstermektedir. Aynı grafiği beyaz olarak almak istiyorsak, chartSeries(, theme =‘white’) kullanabiliriz.

chartSeries(AAPL, theme = 'white')

Mesela, Japonya için Reel Gayri Safi Yurtiçi Hasıla verisini indirmek istiyorsak. FRED, bu veri setinin sembolünü bize verir. Bu zaman serisi için sembol JPNRGDPEXP’dir.

getSymbols("JPNRGDPEXP", src = "FRED")
## [1] "JPNRGDPEXP"
## [1] "JPNRGDPEXP"
chartSeries(JPNRGDPEXP)

chartSeries(JPNRGDPEXP, theme = 'white')

Farketiyseniz, src kaynağınızın neresi olacağını yazabilmenizi sağlıyor. Hiçbirşey yazmasak, sembolü Yahoo’da arayacaktır. Diyelim ki, son bir yıl için TL USD değerini istiyoruz. getFX(““) komutunu her döviz kuru için kullanabiliriz.

getFX("USD/TRY",from="2023-05-25")
## Warning in doTryCatch(return(expr), name, parentenv, handler): Oanda only
## provides historical data for the past 180 days. Symbol: USD/TRY
## [1] "USD/TRY"
## [1] "USD/TRY"
chartSeries(USDTRY)

chartSeries(USDTRY, theme = 'white')

Keynaklar

Keynes, J. M. (1936). The General Theory of Employment, Interest, and Money. London: Macmillan. Kuznets, S. (1955). Economic Growth and Income Inequality. American Economic Review, 45(1), 1-28. Deaton, A., & Paxson, C. (1994). Intertemporal Choice and Inequality. Journal of Political Economy, 102(3), 437-467. Dünya Bankası ve IMF verileri.